Een advocaat helpt particulieren en bedrijven bij juridische problemen, conflicten en rechtszaken. Soms is een advocaat verplicht, soms niet — maar in veel situaties kan professionele juridische hulp het verschil maken.
Op deze pagina lees je:
- Wat een advocaat precies doet
- Wat het verschil is tussen een jurist en een advocaat
- Wanneer je een advocaat nodig hebt (of verplicht bent)
- Wat een advocaat kost
- Of je recht hebt op een pro deo advocaat of toevoeging
- Wanneer mediation een alternatief is
- Hoe een juridische procedure verloopt
- Welke documenten je moet voorbereiden
Wat is een advocaat?
Een advocaat is een juridisch specialist die cliënten adviseert en vertegenwoordigt in juridische procedures. In Nederland is de titel “advocaat” wettelijk beschermd. Een advocaat:
- Is beëdigd door de rechtbank
- Is aangesloten bij de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA)
- Mag optreden bij rechtbanken en gerechtshoven
- Valt onder het tuchtrecht
Niet iedere jurist is dus automatisch een advocaat. Lees meer:
→ Jurist vs advocaat: wat is het verschil en wie heb je nodig?
Wat doet een advocaat?
Een advocaat doet veel meer dan alleen procederen. In de praktijk helpt een advocaat bij:
Juridisch advies en strategie
Een advocaat beoordeelt je situatie, kansen en risico’s. Dit is vaak de eerste stap.
→ Hoe schakel je een advocaat in? Stappenplan en tips
Brieven en juridische documenten
Bijvoorbeeld een sommatiebrief of ingebrekestelling.
Wanneer je een dagvaarding ontvangt is snelle actie belangrijk:
→ Dagvaarding ontvangen? Heb je een advocaat nodig en wat moet je doen?
Onderhandelingen en schikkingen
Veel conflicten worden opgelost zonder rechtszaak.
Procederen in de rechtbank
Bij spoedeisende zaken kan een advocaat een kort geding starten:
→ Kort geding: heb je een advocaat nodig en hoe werkt een spoedprocedure?
In sommige gevallen kun je procederen zonder advocaat:
→ Rechtszaak zonder advocaat: mag je zelf procederen in Nederland?
Advocaat vs jurist: wat is het verschil?
Veel mensen zoeken naar het verschil tussen een jurist en advocaat.
| Advocaat | Jurist |
|---|---|
| Beëdigd en titel beschermd | Niet verplicht |
| Lid NOvA | Niet verplicht |
| Mag procederen | Niet altijd |
| Tuchtrecht | Meestal niet |
Uitgebreide uitleg:
→ Jurist vs advocaat: wat is het verschil en wie heb je nodig?
Wanneer heb je een advocaat nodig?
Niet altijd is een advocaat verplicht, maar vaak wel verstandig.
Advocaat verplicht
Een advocaat is verplicht bij onder andere:
- Civiele procedures bij de rechtbank
- Kort geding
→ Kort geding: heb je een advocaat nodig en hoe werkt een spoedprocedure? - Hoger beroep
→ Hoger beroep: is een advocaat verplicht?
Bij zaken bij de kantonrechter gelden uitzonderingen:
→ Kantonrechter: heb je een advocaat nodig?
Advocaat inschakelen: verstandig bij veel conflicten
In deze situaties is juridische hulp sterk aan te raden:
Familie en scheiding
- Scheiding algemeen
→ Advocaat bij scheiding: wanneer heb je er één nodig? - Echtscheiding (diepgaand)
→ Echtscheiding advocaat: hoe werkt een scheiding via de rechtbank? - Alimentatie (partner/kind)
→ Advocaat alimentatie: hulp bij partner- en kinderalimentatie - Ouderschapsplan bij kinderen
→ Ouderschapsplan advocaat: wat is verplicht en hoe stel je het op?
Arbeidsrecht en ontslag
- Arbeidsrecht advocaat
→ Arbeidsrecht advocaat: hulp bij ontslag en arbeidsconflicten - Ontslag en arbeidsconflict
→ Ontslag advocaat: wat moet je doen bij ontslag?
Huurrecht en huurders
- Huurrecht advocaat
→ Huurrecht advocaat: hulp bij huurconflicten en huurgeschillen - Specifiek voor huurders
→ Advocaat voor huurders: hulp bij huurgeschillen en ontruiming
Strafrecht
- Strafrecht advocaat nodig?
→ Strafrecht advocaat: directe hulp bij verdenking of strafzaak
Letselschade
- Letselschade advocaat
→ Letselschade advocaat: hulp bij schadevergoeding na een ongeval
Erfenis en erfrecht
- Erfrecht advocaat
→ Erfrecht advocaat: hulp bij erfenis en conflicten tussen erfgenamen
Meer algemene uitleg:
→ Wanneer heb je een advocaat nodig?
Wat kost een advocaat?
De kosten hangen af van ervaring, specialisatie en zaaktype.
Uurtarief advocaat
Gemiddeld tussen €150 en €350 per uur.
→ Wat is het uurtarief van een advocaat in Nederland?
Totale kosten advocaat
Overzicht van kosten en bijkomende uitgaven:
→ Wat kost een advocaat? Overzicht van tarieven en kosten in Nederland
Kosten per rechtsgebied
- Kosten bij scheiding
→ Kosten advocaat scheiding: wat betaal je gemiddeld? - Kosten arbeidsrecht advocaat
→ Kosten advocaat arbeidsrecht: wat betaal je gemiddeld? - Kosten letselschade advocaat
→ Letselschade advocaat kosten: wie betaalt de advocaat? - Kosten erfrecht advocaat
→ Kosten erfrecht advocaat: wat betaal je bij een erfenisconflict?
No cure no pay
In Nederland beperkt toegestaan, vooral bij letselschade.
→ No cure no pay advocaat: mag dat in Nederland?
Pro deo advocaat, toevoeging en rechtsbijstand
Niet iedereen hoeft een advocaat volledig zelf te betalen.
Pro deo advocaat
Gesubsidieerde rechtsbijstand met eigen bijdrage.
→ Wat is een pro deo advocaat? Gesubsidieerde rechtsbijstand uitgelegd
Bij strafzaken gelden aparte regels:
→ Pro deo advocaat strafrecht: heb je recht op gratis rechtsbijstand?
Toevoeging aanvragen
Afhankelijk van inkomen en vermogen.
→ Toevoeging advocaat: wanneer heb je er recht op en hoe werkt het?
Rechtsbijstandverzekering
Soms worden kosten vergoed via je verzekering.
→ Rechtsbijstand advocaat: wat dekt je verzekering en hoe werkt het?
Mediation of advocaat?
Niet elk conflict hoeft naar de rechter.
- Wanneer kies je mediation?
→ Mediator of advocaat: wat kies je bij een conflict of scheiding? - Wat is het verschil?
→ Verschil mediator en advocaat: duidelijke uitleg
Bij complexe of escalatiezaken blijft een advocaat noodzakelijk.
Belangrijke juridische procedures
Dagvaarding ontvangen
Wat moet je doen bij een dagvaarding?
→ Dagvaarding ontvangen? Heb je een advocaat nodig en wat moet je doen?
Kort geding
Spoedprocedure met advocaat.
→ Kort geding: heb je een advocaat nodig en hoe werkt een spoedprocedure?
Kantonrechter
Soms zonder advocaat mogelijk.
→ Kantonrechter: heb je een advocaat nodig?
Hoger beroep
Advocaat verplicht.
→ Hoger beroep: is een advocaat verplicht?
Checklist: wat neem je mee naar een advocaat?
Voor een goed eerste gesprek:
- Contracten
- E-mails en brieven
- Bewijsstukken
- Tijdlijn van gebeurtenissen
- Identiteitsbewijs
Veelgestelde vragen (FAQ)
Wat kost een advocaat gemiddeld?
Zie overzicht: → Wat kost een advocaat? Overzicht van tarieven en kosten in Nederland
Wanneer is een advocaat verplicht?
Lees: → Wanneer heb je een advocaat nodig?
Kan ik procederen zonder advocaat?
Soms wel: → Rechtszaak zonder advocaat: mag je zelf procederen in Nederland?
Wat is een pro deo advocaat?
Uitleg: → Wat is een pro deo advocaat? Gesubsidieerde rechtsbijstand uitgelegd
Vind een advocaat voor jouw probleem
Populaire rechtsgebieden:
Familie
- Scheiding → Advocaat bij scheiding: wanneer heb je er één nodig?
- Echtscheiding → Echtscheiding advocaat: hoe werkt een scheiding via de rechtbank?
- Alimentatie → Advocaat alimentatie: hulp bij partner- en kinderalimentatie
- Ouderschapsplan → Ouderschapsplan advocaat: wat is verplicht en hoe stel je het op?
Werk
- Arbeidsrecht → Arbeidsrecht advocaat: hulp bij ontslag en arbeidsconflicten
- Ontslag → Ontslag advocaat: wat moet je doen bij ontslag?
Wonen
- Huurrecht → Huurrecht advocaat: hulp bij huurconflicten en huurgeschillen
- Voor huurders → Advocaat voor huurders: hulp bij huurgeschillen en ontruiming